Συγγραφέας του μήνα

Αλέξης Σταμάτης

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ

Ο Αλέξης Σταμάτης γεννήθηκε και ζει στην Αθήνα. Σπούδασε Αρχιτεκτονική στο ΕΜΠ και έκανε μεταπτυχιακά Αρχιτεκτονικής και Κινηματογράφου στο Λονδίνο. Η Μητέρα Στάχτη είναι το πέμπτο του μυθιστόρημα (Καστανιώτης 2005). Το πρώτο, Ο έβδομος ελέφαντας (Κέδρος, 1998) εκδόθηκε στην Μεγάλη Βρετανία από τον εκδοτικό οίκο Αrcadia Books. Το δεύτερο, «Μπαρ Φλωμπέρ» (Κέδρος, 2000) εκδόθηκε στην Γαλλία και την Ιταλία, είναι υπό έκδοση στη Ρωσία, την Ισπανία και τη Σερβία, ενώ διασκευάστηκε σε σενάριο στο πλαίσιο προγράμματος του ΕΚΚ, με τη συνεργασία του σκηνοθέτη Βασίλη Δούβλη. Το τρίτο, Σαν τον Κλέφτη μες στη Νύχτα, και το τέταρτο Οδός Θησέως εκδόθηκαν το 2002 και το 2003 αντίστοιχα από τις Εκδόσεις Καστανιώτη. Έχει δημοσιεύσει έξι ποιητικές συλλογές. Για τη δεύτερη συλλογή του, Αρχιτεκτονική Εσωτερικών Χώρων του απονεμήθηκε το 1994 από τον Δήμο Αθηναίων το Βραβείο Ποίησης στη μνήμη Νικηφόρου Βρεττάκου. Ποιήματά του έχουν μεταφραστεί στην Μεγάλη Βρετανία. Έχει γράψει το λιμπρέτο για δυο έργα του μουσικού Θοδωρή Αμπαζή, που παρουσιάστηκαν στο Μέγαρο Μουσικής και στο θέατρο Χώρα. Έχει αντιπροσωπεύσει πολλές φορές την Ελλάδα σε διεθνή λογοτεχνικά συνέδρια. Τα τελευταία χρόνια συνεργάζεται με περιοδικά και εφημερίδες σε θέματα τέχνης και πολιτισμού.


e-mail: bm-sruome@otenet.gr


Εργογραφία

ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ

«Ο Έβδομος Ελέφαντας» (Κέδρος,1998)
«Μπαρ Φλωμπέρ» (Κέδρος, 2000, 8η έκδοση 2004)
«Σκορπιός στο συρταράκι» νουβέλα (Ελληνικά Γράμματα 2002)
«Σαν τον κλέφτη μες στη νύχτα» (Καστανιώτης 2002,3η έκδοση 2002)
«Oδός Θησέως» (Καστανιώτης 2003, 3η έκδοση 2004)


ΜΕΤΑΦΡΑΣΜΕΝΗ ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ

«The Seventh Elephant» (Arcadia Books, London, 2000)

«Bar Flaubert» (Crocceti, Milano, 2003)

«Bar Flaubert» (Alter Edit, Paris, 2003)

«Bar Flaubert» (Azbooka, St. Ptetersburg, 2005)

«Bar Flaubert» (Stubovi Kulture, Belgrade, 2005, υπό έκδοση)

«Bar Flaubert» (Rd Editores, Sevillia, 2005, υπό έκδοση)

«Bar Flaubert» (Arcadia Books, London, 2005, υπό έκδοση)


ΠΟΙΗΣΗ

«Κόσμος Γωνία» (Σοκόλης 1992)

«Αρχιτεκτονική Εσωτερικών Χώρων»* (Καστανιώτης, 1993)

«Απλή μέθοδος των τριών» (Καστανιώτης, 1995)

«Πυκνό Τώρα» (Ελληνικά Γράμματα, 1999)


«Όσο πλησιάζω το μέλλον απομακρύνεται» (Ροδακιό, 2002)

?Ποτέ δεν είμαστε μόνοι» (Καστανιώτης, 2004)

*Βραβείο Δήμου Αθηναίων σε μνήμη Νικηφόρου Βρεττάκου (Μάρτιος 1994)


ΜΕΤΑΦΡΑΣΜΕΝΗ ΠΟΙΗΣΗ

«Collected Poetry of Alexis Stamatis» (Dionysia Press, Edinburgh, 2001)

«Dense Now? (Dionysia Press, Edinburgh, 2002, υπό έκδοση)


ΘΕΑΤΡΟ

«Η Τελευταία Μάρθα» (μονόλογος για την Πολιτιστική Ολυμπιάδα, 2003)



ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ «ΜΗΤΕΡΑ ΣΤΑΧΤΗ»

Το πρώτο που ήρθε ήταν ο Λόγος. Η λέξη. Η λέξη αυτοανάφλεξη. Μου τη «χάρισε» ένας φίλος μου ηθοποιός και αμέσως, εκτός από το γνωστό φαινόμενο της αυτανάφλεξης, μου ήρθε στο νου η ?μετωνυμική? της σημασία. Η ψυχική δηλαδή αυατοανάφλεξη ενός προσώπου που έχει συγκρατήσει εντός του για χρόνια ζωτικά θέματα ?εν υπνώσει?. Στη «Μητέρα Στάχτη», όταν ο ήρωας, ο ?λκης, βρίσκεται αντιμέτωπος με ένα τραγικό γεγονός, αφυπνίζεται από μια εθελούσια νάρκη και η επερχόμενη αναζήτηση γίνεται από μέσα με την βοήθεια και της ερωτικής αφύπνισης. Εδώ θα βρούμε και την «μετωνυμική» σημασία της αυτοανάφλεξης, ως την ψυχική αυτοπυροδότηση του κεντρικού ήρωα. Ακολούθησε η έννοια της φωτιάς και η απόφαση να στήσω την ιστορία στο νησί της Σαντορίνη -ως τόπο κατ εξοχήν συνδεδεμένο με τη φωτιά- τοποθετώντας εκεί μια προβληματική επαρχιακή οικογένεια την οποία δηλητηριάζει μια παθολογία ?κακού?. Στο συγκεκριμένο μυθιστόρημα οι ήρωες ορίζονται από τα πάσης φύσεως πάθη τους και το βιβλίο ερευνά την παθολογία του κακού έτσι όπως φωλιάζει σε μια ελληνική επαρχιακή οικογένεια. Το κακό αυτό εκλύεται από τα πάθη των μελών της, αλλά κυρίως από το ασίγαστο πάθος του πατέρα που είναι ένας χαρακτήρας φαύλος, δυνάστης και ηδονοθήρας.

Έκανα διεξοδική έρευνα πάνω στο φαινόμενο, κυρίως από Αμερικανικά βιβλία. Ήθελα το πρόσωπο που «φεύγει», η μητέρα, μια θεούσα, ένας «υπερβατικός» χαρακτήρας, να «αναχωρεί» μ? έναν εντελώς ιδιαίτερο, μη αναμενόμενο τρόπο, ο οποίος μεταφορικά θα ανοίγει δρόμο για ποικίλες ερμηνείες. Ένας ήρωας λέει κάπου: «κάθε φαινόμενο στη φύση είναι ανεξήγητο ως τη στιγμή που βρίσκονται οι αιτίες που το καθορίζουν. Ωστόσο, κάποια πράγματα στη φύση μένουν ανεξήγητα κι αφού βρεθούν οι αιτίες»?Οι αιτιακές αλυσίδες που συνδέουν τα φαινόμενα, δεν είναι απαραίτητα συμπαγείς για έναν συγγραφέα. Η ελευθερία της δημιουργίας του επιτρέπει να εισδύει ανάμεσα στους δεσμούς τους και να μιλάει ταυτόχρονα για πράγματα που ο καθένας μας μπορεί να καταλάβει, όπως ο πόνος, το τραύμα, η εξιλέωση, η υπομονή, η αγάπη.

Το βιβλίο αυτό είναι στη βάση του πολυφωνικό. Μπορεί στο πρόσωπο του ?λκη να υπάρχει ένας κεντρικός ήρωας, ωστόσο όλα οι άλλοι κεντρικοί χαρακτήρες έχουν και διεκδικούν τη φωνή τους η "κάμερα" του αφηγητή μεταφέρεται διαρκώς από τον ένα στον άλλο. Ακόμα και ο πατέρας που εμφανίζεται ως ένας κλασσικός "κακός" και δυνάστης, έχει κι εκείνος τον δικό του εσωτερικό λόγο και τις αιτίες του. Υπάρχει μάλιστα στο βιβλίο μια μικρή φράση επτά λέξεων, η οποία εκλύει από το υποσυνείδητό του, που εξηγεί τα πάντα για την συμπεριφορά του. Με ρώτησαν κάποτε ποιο είναι το "μύνημα" του βιβλίου. Έχω ένα πρόβλημα με τη χρήση της λέξης. Δεν πιστεύω ότι τα μυθιστορήματα πρέπει απαραίτητα να έχουν ένα "μήνυμα", αλλά ένα "νόημα". Και το νόημα το δωρίζει ο συγγραφέας στον αναγνώστη να το κάνει ό,τι θέλει. Εκείνο πουν μπορώ να πω είναι ότι όσα καταλαβαίνουμε στη ζωή είναι τόσα λίγα, που μια έστω και μικρή εμβάθυνση σε κάτι που δεν ξέρουμε, είναι ένα αφάνταστα μεγάλο δώρο. Και αυτό το δώρο είναι που κερδίζει ο ?λκης κυρίως, αλλά και άλλα πρόσωπα στο βιβλίο, μέσα από την δεκαήμερη αυτή περιπέτεια.

(Μάρτιος 2006)


Λίστα όλων των Συγγραφέων